Xankəndiyə gəldim.
Bəs necə ola bilərdi ki, gözəl dostum Valehi ziyarət etməyim?
Onun həyat hekayəsi çox fərqlidir...
Valeh Xocalı faciəsindən cəmi bir neçə gün əvvəl evlənmişdi. Kim ağlına gətirə bilərdi ki, cəmi üç gün sonra sahib olduğu hər şeyi itirəcək və əsir düşəcək?!
Valeh əsirlikdən elə bir vəziyyətdə qayıtmışdı ki, hətta ən yaxın dostları belə onu çətinliklə tanıyırdılar. Xocalı soyqırımı zamanı erməni əsirliyində keçirdiyi 27 gün onun həyatında silinməz izlər buraxmışdı.
Bu, sağlamlığını itirmiş bir insanın hekayəsidir.
Hər şeyini — evini, gənc həyat yoldaşını və yaşamaq ümidini itirmiş bir kişinin hekayəsi...
Bütün bunlara baxmayaraq, İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Valeh doğma Xocalısına daha yaxın olmaq üçün Xankəndiyə qayıtdı. O, ağır xəstədir. Amma Valeh bu barədə heç kimə danışmır. Çünki qürurlu insandır. Belə insanlar bu gün nadir hallarda rast gəlinir.
Valeh burada özünə yer tapmağa, həyatını yenidən qurmağa çalışdı.
Kiçik bir restoran açdı.
Bəs harada?
Düz burada, otuz il ərzində işğal altında qalmış Xankəndidə!
Doğma yurduna qayıdıb evinin yerində yalnız xarabalıqlar gördükdə Valeh dərindən sarsılmışdı. Bütün xatirələrin, yaşanmış günlərin, qurulmuş arzuların yerində dağıntılarla qarşılaşmaq...
Bu ağrını sözlə ifadə etmək çox çətindir. Və bütün bunlara baxmayaraq, o, sınmadı...
Lakin tale onun dözümünü sınağa çəkməkdə davam edir.
Bu dəfə onun restoranında yanğın baş verdi. Hər şey külə döndü, əməkdaşlarından biri isə xəsarət aldı.
Valehin səhhəti daha da pisləşdi. Amma bu gün məni görəndə gülümsədi. Bəlkə də uzun müddət davam edən ağır sınaqlardan sonra ilk dəfə idi ki, üzündə belə bir təbəssüm yaranırdı.
Onun mənəvi gücünün mənbəyinin nə olduğunu heç kim bilmir.
Amma mən bilirəm. Buna qəti əminəm.
O, Xocalının oğludur. Bu torpaq onun kökləridir.
Ağac yalnız öz torpağında kök salıb böyüyə bildiyi kimi, insan da doğma yurdunda, öz köklərinə bağlı olduqda gücünü tapa bilir. Valehin bu möcüzəli diyara olan sevgisi onun böyük gücünün mənbəyidir. Onu ayaqda saxlayan, bütün itkilərə və ağrılara baxmayaraq həyata bağlayan da məhz bu sevgidir.
Səni qucaqladığıma şadam, qardaşım. Bilirəm ki, sən möhkəm dayanacaqsan!
Həyat səni nə qədər sınağa çəksə də, bu torpağa olan bağlılığın sənə güc verəcək!
Sənə dərin hörmətlə, mənim Valeh qardaşım!
Yazar: Riçardas Lapaitis / tercüme ile
